Taxi-operateurs het gedreig om “oorlog te voer” as hul bedryfslisensies teruggetrek word, ná ’n ondersoek wat bewerings van onreëlmatighede in die toekenning van lisensies deur die Noord-Kaapse departement van vervoer, veiligheid en skakeling bevestig het.
Die verslag, wat bewerings van omkopery, onbehoorlike gedrag en wanadministrasie tussen 2016 en 2022 ondersoek het, is vandeesweek deur die Staatsdienskommissie (SDK) en Openbare Beskermer se kantoor vrygestel.
Die departement is aangeraai om die hof te nader om “die stelsel skoon te maak” en alle onreëlmatige lisensies terug te trek.
PSC-kommissaris, Anele Gxoyiya, het gesê dat taxi-operateurs nie hul eie lisensies uitgereik het nie en dit vir baie jare gebruik “sonder enige twyfel”.
“Die hele stelsel is gekompromitteer. Dit was soos om na ‘n winkel te gaan waar hulle met ‘n lisensie sou ingaan en uitkom, terwyl ander wat die regte prosedures gevolg het vir drie jaar gewag het. Die departement sal ‘n regsproses moet begin om hierdie lisensies deur die howe ongeldig te maak, wat ‘n rukkie kan neem,” het Gxoyiya gesê.
Hy het bygevoeg dat hoewel ontdek is dat lisensies by amptenare gekoop is, kon hulle nie kwantifiseer hoeveel lisensies onreëlmatig toegeken is nie.
Gxoyiya het ook geraam dat die departement finansiële verliese van duisende rande gely het.
Hy het aangedui dat die verslag bindend is en die departement is verplig om die aanbevelings binne die volgende 60 dae te implementeer.
Mlungisi Khanya, verteenwoordiger van die Noord-Kaapse Openbare Beskermer, het aangedui dat amptenare persoonlik aanspreeklik gehou kan word vir enige verliese wat die departement ly.
“Een amptenaar wat geïmpliseer is, het in April afgetree en verliese kan van sy pensioen verhaal word,” het Khanya gesê.
Hy het bygevoeg dat dit “onduidelik” is waarom die bevindings van interne ondersoeke wat deur die adjunk-direkteur van beleid en navorsing, WT Gerber, en die hoof provinsiale inspekteur, Olehile Bosaletse, opgestel is, nooit geïmplementeer is nie.
’n Woordvoerder van die Noord-Kaapse departement van vervoer, veiligheid en skakeling, Rennie Andrias, het gesê hulle het met die ondersoek saamgewerk en is daartoe verbind om die aanbevelings wat in die verslag gemaak is, ten volle toe te pas.
“Die departement sal die nodige wetlike voorskrifte en interne prosedures volg wanneer hy die genoemde aanbevelings implementeer,” het Andrias gesê.
Luitenant-kolonel Tebogo Thebe, woordvoerder van die Valke, het gesê daar is n ondersoek aan die gang na die uitreiking van bedrieglike taxipermitte in Kimberley, hoewel geen arrestasies in hierdie stadium op hande is nie.
