Kumba Iron Ore het Dinsdag gesê sowat 490 poste word bedreig in terme van ‘n herstrukturering van die onderneming waarin kostebesparings van R2,5 miljard tot R3 miljard geteiken is.
Die potensiële werksverliese, wat beskryf word as ‘n ‘herkonfigurasie’ van die besigheid, is die gevolg van jare se onbekwame prestasie van die staatsbeheerde spoor- en hawemaatskappy Transnet.
Vandalisme, ondoeltreffendheid en korrupsie, sowel as verouderde rollende materiaal en ‘n onvermoë om lokomotiewe te diens, het daartoe gelei dat Transnet se spoor-erts sedert 2019 met 15% gedaal het.
Kumba het in Desember gereageer deur planne te skrap om produksie te verhoog, deels om op mynvoorrade van sowat nege miljoen ton vanaf die derde kwartaal die hoof te bied wat die maatskappy as onvolhoubaar beskryf het.
Ysterertsvoorraad is teen die jaareinde tot sowat sewe miljoen ton verminder.
Toe in Februarie het Kumba aangekondig dat hy ná ‘n besigheidsoorsig produksie tot 35 tot 37 miljoen ton (Mt) jaarliks tussen 2024 en 2026 sal verminder.
Eenheidskoste sal tussen $38 en 40/t oor die tydperk wissel.
Nompumelelo Zikalala, uitvoerende hoof van Kumba, het in die firma se 2023 volle jaar resultate aankondiging gesê dat die herkonfigurasie nodig is “ten spyte van uitgebreide maatreëls” wat geneem is om die negatiewe uitwerking van Transnet se prestasie te verminder.
‘n Finale besluit oor die aantal werknemers wat deur die herstrukturering geraak word, sal aangekondig word na samesprekings met vakbonde en belanghebbendes ingevolge ‘n Artikel 189-kennisgewing wat deur die maatskappy uitgereik is.
Die herkonfigurasie sal ook ‘n hersiening van die maatskappy se diensverskaffers behels wat soveel as 160 verskaffers kan raak, het die groep gesê.
Ook geraak is die goedkeuring van Kumba se Ultra High Dense Media Separation (UHDMS)-projek, ‘n jarelange projek wat mynboukoste sou besnoei.
Die maatskappy het gesê dit is op die agterbrander gesit terwyl dit deur die besigheidsherkonfigurasie gewerk het.
In ‘n perskonferensie Dinsdagoggend het Zikalala gesê die UHDMS-projek bly “fundamenteel” vir Kumba, maar dit word nou gekonfronteer met die aanpassing van die projek by die nuwe werklikheid van laer produksie.
Kumba se maatreëls volg op ‘n soortgelyke aankondiging deur Anglo American Platinum (Amplats) Maandag wat gesê het tot 3 700 werknemers kan deur ‘n herstrukturering geraak word te midde van ‘n hewige daling in platinumgroepmetaalpryse.
Amplats het ook gesê 620 kontrakteurs kan geraak word.
Anglo American, het op 22 Februarie gerapporteer aangaande sy finansïele resultate vir 12 maande wat op 31 Desember geindig het, besit besit 70% van Kumba en 79% van Amplats.
Anders as Amplats, wat ‘n afname van 71% in wesensverdienste gerapporteer het, het Kumba ‘n verbetering in basiese wesensverdienste vir die 12 maande tydperk gerapporteer, met 26% tot 70,80 Suid-Afrikaanse sent per aandeel.
Die herstrukturering wat aangekondig is, is maar die jongste van ‘n reeks verlagings in die omvang en ambisie van Kumba se besigheid.
Hy wou aanvanklik jaarlikse produksie en verkope tot 42 miljoen ton laat groei, maar het in Julie sy verkope tot 36 tot 38 miljoen ton verminder van ‘n vorige teiken van 37 tot 39 miljoen ton.
Toe kom die jongste produksiebesnoeiing in Februarie.
